Karol III (ur. 20 stycznia 1716 w Madrycie, zm. 14 grudnia 1788 w Madrycie) – książę Parmy, Piacenzy i Guastalii w latach 1731-1735, król Neapolu (jako Karol VII) i Sycylii (jako Karol IV) w latach 1735-1759, król Hiszpanii w latach 1759-1788 z dynastii Burbonów.
Najstarszy syn króla Hiszpanii - Filipa V i jego drugiej żony - Elżbiety Farnese. Przyrodni brat królów Hiszpanii: Ludwika I i Ferdynanda VI .
Spis treści |
edytuj Młodość
W wieku 16 lat, Karol został księciem Parmy jako wnuk Edwarda II Farnese. 1 grudnia 1734, po zwycięstwie księcia Montemara nad Austriakami pod Bitonto, Karol został władcą Neapolu i Sycylii. Młody władca nie lubił jednak prowadzenia wojen, rzadko nosił mundur i tylko pod presją, dokonywał inspekcji wojska. W 1735 Karol zrzekł się Parmy na korzyść cesarza Karola VI Habsburga, w zamian uznania w nim króla Neapolu i Sycylii. Jako król tych ziem, Karol zaczął pracować na reformami wewnętrznymi, które zresztą kontynuował później w Hiszpanii. Rozpoczął też budowę Pałacu Królewskiego w Casercie.
Zagraniczni ministrowie, którzy z nim pracowali, zgadzali się, że Karol nie miał wrodzonych zdolności administracyjnych, ale szczerze pragnął być dobrym królem i świetnie dobierał sobie ministrów-pomocników. Znaczny wpływ miał na niego Bernardo Tanucci. To podczas rządów Karola odkryto starożytne rzymskie miasta - Herkulanum (w 1738) i Pompeje (w 1748). Król zachęcał archeologów do prowadzenia badań i był zawsze na bieżąco informowany o odkryciach, nawet po powrocie do Hiszpanii.
edytuj Król Hiszpanii
10 sierpnia 1759 zmarł bezdzietnie przyrodni brat Karola - Ferdynand VI, i Karol odziedziczył po nim tron. 6 października 1759 abdykował z tronów Neapolu i Sycylii na rzecz swojego trzeciego syna - Ferdynanda.
Jako król Hiszpanii Karol prowadził katastrofalną politykę zagraniczną. Jego silne więzi rodzinne i niechęć do Anglii, doprowadziły do zawarcia sojuszu hiszpańsko-francuskiego. Hiszpania walczyła w wojnie 7-letniej i odniosła olbrzymią porażkę. W 1770 Karol niemal nie wplątał się w inną wojnę - o jałowe Falklandy, a w 1779 dołączył do wojsk francuskich wspierających Amerykanów przeciwko Anglikom - mimo że zdawał sobie sprawę, że niepodległość Stanów Zjednoczonych będzie miała zły wpływ na jego własne kolonie w Ameryce.
Jego krajowa polityka była korzystna dla kraju. Prywatnie król był wielkim pasjonatem polowań. Podczas ostatnich lat życia, miał on problemy ze swoim najstarszym synem i jego żoną. Gdyby Karol żył kilka lat dłużej, byłby świadkiem początku rewolucji francuskiej i najprawdopodobniej byłby nią przerażony. Jednak, kiedy zmarł w 1788 pozostawił po sobie wspomnienie króla filantropa i filozofa, nazywanego Panem Madrytu (z powodu licznych prac publicznych, jakie kazał tam wykonać). Mimo swojej niechęci do Jezuitów i wszelkich mnichów oraz zazdrości o władzę Inkwizycji, był prawdziwym katolikiem i okazywał to w życiu codziennym.
edytuj Małżeństwo
Ożenił się z Marią Amalią Wettyn, córką elektora saskiego i króla Polski - Augusta III Sasa oraz Marii Józefy Habsburżanki (córki cesarza Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego, króla Czech i Węgier Józefa I Habsburga).
Był ojcem m.in. Karola IV - króla Hiszpanii, Ferdynanda I - króla Neapolu i Sycylii (jako Ferdynand IV), a następnie króla Obojga Sycylii, i Marii Ludwiki - żony cesarza Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego - Leopolda II.
edytuj Genealogia
| Ludwik Burbon 1) ur. 1 XI 1661 zm. 14 IV 1711 |
Maria Anna Wittelsbach ur. 17 XI 1660 zm. 20 IV 1690 |
Edward II Farnese ur. 12 VIII 1666 zm. 6 IX 1693 |
N.N ur. 5 VII 1670 zm. 15 IX 1748 |
||||||||||
| Filip Burbon ur. 19 XII 1683 zm. 9 VII 1746 |
Elżbieta Farnese ur. 25 X 1692 zm. 11 VII 1766 |
||||||||||||
Maria Amalia Wettyn 2) ur. 24 XI 1724 zm. 27 IX 1760 OO 19 VI 1738 |
Karol III Burbon ur. 20 I 1716 zm. 14 XII 1788 |
||||||||
| Maria Izabela Burbon ur. 6 IX 1740 zm. 1 XI 1742 |
Maria Józefa Burbon ur. 20 I 1742 zm. 3 IV 1742 |
Maria Izabela Burbon ur. 30 IV 1743 zm. 5 III 1749 |
Maria Józefa Burbon ur. 6 VII 1744 zm. 8 XII 1801 |
Maria Ludwika Burbon 3) ur. 24 XI 1745 zm. 15 V 1792 |
|||||
| Filip Burbon ur. 13 VI 1747 zm. 19 IX 1777 |
Karol IV Burbon ur. 11 XI 1748 zm. 20 I 1819 |
Maria Teresa Burbon ur. 29 XI 1749 zm. 30 IV 1750 |
Ferdynand I Burbon ur. 12 I 1751 zm. 4 I 1825 |
Gabriel Burbon ur. 11 V 1752 zm. 23 XI 1788 |
|||||
| Maria Anna Burbon ur. 3 VII 1754 zm. 11 V 1755 |
Antoni Burbon ur. 31 XII 1755 zm. 20 IV 1817 |
Franciszek Burbon ur. 17 II 1757 zm. 10 IV 1771 |
|||||||
- syn Ludwika XIV Burbona
- córka Augusta III Sasa i Marii Józefy Habsburżanki
- żona Leopolda II Habsburga
| Poprzednik Ferdynand VI Burbon |
Król Hiszpanii 1759–1788 |
Następca Karol IV Burbon |
| Poprzednik Antoni Farnese |
książę Parmy 1731–1735 |
Następca Karol VI Habsburg |
| Poprzednik Karol VI Habsburg |
król Neapolu 1735–1759 |
Następca Ferdynand IV Burbon |
| Poprzednik Karol III Habsburg |
król Sycylii 1735–1759 |
Następca Ferdynand III Burbon |
